Festiwal Ciszy

Trzecia edycja Festiwalu Ciszy, organizowanego od 29 maja do 7 czerwca przez Instytut im. Jerzego Grotowskiego i Fundację Upstream, koncentruje się wokół koncepcji deep listening. To wielowymiarowa praktyka percepcyjna, obejmująca zarówno procesy sensoryczne, jak i poznawcze. Część festiwalowych wydarzeń odbędzie się w Żyjni – przestrzeni idealnej do pogłębionego słuchania.

W ujęciu interdyscyplinarnym deep listening to strategia badawcza i artystyczna, sytuująca się na styku studiów nad dźwiękiem, psychoakustyki oraz praktyk performatywnych. Kluczowe znaczenie ma tu relacja między sygnałem a tłem, a także rola ciszy jako aktywnego komponentu środowiska audialnego.

Program festiwalu to eksperymentalna platforma doświadczalna, w której koncerty, warsztaty somatyczne, spacery dźwiękowe i wykłady funkcjonują jako narzędzia eksploracji rozszerzonych form słuchania. Publiczność zostanie zaproszona do refleksji nad własnymi nawykami percepcyjnymi oraz do pogłębiania słuchania jako świadomej praktyki.

Pełny harmonogram wydarzeń w ramach Festiwalu Ciszy znajduje się na stronie internetowej Instytutu im. Jerzego Grotowskiego.

Harmonogram festiwalowych wydarzeń w Żyjni

3.06, 18:00 | Deep Listening: Historia Pauline Oliveros – pokaz filmu dokumentalnego. Wstęp wolny, wymagane zapisy przez formularz.

Film opowiada historię ikonicznej kompozytorki, performerki, nauczycielki, filozofki, innowatorki technologicznej i humanistki – Pauline Oliveros. Była jedną z pierwszych na świecie twórczyń muzyki elektronicznej i jedną z nielicznych kobiet w gronie wybitnych powojennych kompozytorów amerykańskich. Wirtuozka akordeonu, nauczycielka i mentorka muzyków, przewodniczka po świecie muzyki i dźwięku dla osób bez muzycznego wykształcenia. Jako innowatorka technologiczna, pomogła rozwijać narzędzia umożliwiające muzykom z różnych krajów wspólne granie na odległość. Pracowała również przy oprogramowaniu przeznaczonym dla osób z poważnymi niepełnosprawnościami, pozwalającym im tworzyć piękną muzykę.

Po projekcji filmu w Żyjni rozpocznie się spacer dźwiękowy (zbiórka o 20:00 przed siedzibą galerii). Wstęp wolny, obowiązują zapisy przez formularz.

Zamiast przestrzeni przytłaczających hałasem, projektowanie miejsc sprzyjających pozytywnym doświadczeniom dźwiękowym. Wychodząc z takiego założenia, organizatorzy festiwalu proponują „Ścieżki pustki”. To trasy spacerowe wyznaczone w wyniku poszukiwania miejskich przestrzeni ciszy, w których nie tyle nie pojawiają się żadne sygnały dźwiękowe, ale w których panuje dźwiękowy balans. Spacer poprowadzi Monika Niedźwiedzka, zajmująca się performansem, tworząca instalacje, obiekty i teksty. W swojej działalności koncentruje się na tworzeniu przestrzeni, w których niewidziane i niesłyszane może wybrzmieć.

4.06, 18:00 | SoundSPA – sesja terapii falą dźwiękową. Wstęp wolny, wymagane zapisy przez formularz.

Wydarzenie dźwiękowe oparte na terapii falą dźwiękową, którego celem jest wprowadzenie ciała w stan głębokiej relaksacji i rozluźnienia. Wibracyjne oddziaływanie dźwięku pomoże zaktywizować organizm i uwolnić napięcia. Podczas sesji prowadzonej przez Aleksandrę Kotecką, wykorzystywane są precyzyjnie dobrane częstotliwości, które oddziałują na ciało poprzez fale akustyczne. Dźwięk działa tu nie tylko jako tło, ale jako realny bodziec wspierający procesy regulacyjne organizmu.

5.06, 18:00 | Uchwycić fenomen dźwięku – koncepcje i praktyki głębokiego słuchania. Wstęp wolny, wymagane zapisy przez formularz.

Wykład poświęcony współczesnym koncepcjom głębokiego słuchania. Przybliżone zostaną sylwetki Pauline Oliveros (Deep Listening), Raymonda Murraya Schafera (soundscape) oraz Pierre’a Schaeffera (słuchanie zredukowane). Wszystkie te koncepcje łączy postrzeganie dźwięku jako fenomenu, który poddaje się szczegółowym opisom i analizom oraz czynności słuchania jako umiejętności nabywanej i pogłębianej wraz z praktyką. Głębokie słuchanie, w odróżnieniu od słyszenia przedstawione zostanie jako swoista sztuka, którą może zajmować się każdy z nas. Po części teoretycznej odbędą się ćwiczenia z myślenia, w trakcie których spróbujemy odpowiedzieć na następujące pytania: Jaka jest natura dźwięku – akustyczna, estetyczna, emocjonalna, znaczeniotwórcza? Czy możliwe jest „uprzedmiotowienie” dźwięku, czy zawsze funkcjonuje on w relacji? Jaki jest pierwszy dźwięk, który pamiętasz?

Projekt został dofinansowany ze środków Wydziału Kultury Urzędu Miejskiego Wrocławia.